نشست تخصصی مرکز تجاری و بازاریابی محصولات و خدمات ایرانی در کشور عمان (ITCO) با حضور عبدالامیر ربیهاوی، مدیرکل دفتر غرب آسیا سازمان توسعه تجارت ایران، شهرام خاصی پور، مدیرکل اداره عربی و آفریقایی اتاق بازرگانی ایران، طاهرمهر، دبیر میز خلیج فارس، حقیقی، رئیس مرکز تجاری و بازاریابی محصولات و خدمات ایرانی در کشور عمان و جمعی از فعالان اقتصادی و بازرگانان، در سالن مروارید محل دائمی نمایشگاه های بین المللی تهران برگزار شد.
این نشست با هدف معرفی ظرفیت های اقتصادی و تجاری عمان، بررسی فرصت های ورود شرکت های ایرانی به بازار این کشور و تشریح زمینه های همکاری مشترک میان فعالان اقتصادی ایران و عمان برگزار شد و در جریان آن، مهم ترین فرصت ها و چالش های پیش روی توسعه روابط تجاری و سرمایه گذاری دو کشور مورد بررسی قرار گرفت.
عمان طی سال های اخیر به یکی از بازارهای مورد توجه فعالان اقتصادی ایران تبدیل شده است؛ بازاری که علاوه بر ظرفیت داخلی، به دلیل موقعیت جغرافیایی، بنادر و مناطق آزاد و ارتباط با بازارهای منطقه ای، می تواند به عنوان یکی از مسیرهای توسعه صادرات و حضور شرکت های ایرانی در بازارهای منطقه مورد استفاده قرار گیرد. پیش از این نیز در نشست های تخصصی بر ظرفیت عمان به عنوان سکویی برای توسعه تجارت ایران با کشورهای شرق آفریقا و منطقه تاکید شده است.
عبدالامیر ربیهاوی، مدیرکل دفتر غرب آسیا سازمان توسعه تجارت ایران، در این نشست با تشریح ظرفیت های اقتصادی و تجاری عمان، این کشور را یکی از بازارهای مهم برای توسعه همکاری های اقتصادی ایران دانست و بر ضرورت شناخت دقیق تر بازار عمان از سوی فعالان اقتصادی تاکید کرد.
وی با اشاره به روابط مناسب سیاسی و اقتصادی میان دو کشور، اظهار کرد: عمان از ظرفیت های قابل توجهی برای توسعه روابط اقتصادی با ایران برخوردار است و در سال های اخیر نیز زمینه های مختلفی برای حضور شرکت های ایرانی در این بازار ایجاد شده است؛ با این حال، میزان استفاده ایران از ظرفیت های موجود با سطح روابط دو کشور تناسب ندارد.
ربیهاوی با اشاره به امتیازها و تسهیلاتی که عمان برای سرمایه گذاران و فعالان اقتصادی در نظر گرفته است، گفت: یکی از موضوعاتی که باید بیش از گذشته مورد توجه بخش خصوصی ایران قرار گیرد، حضور مستقیم در بازار عمان و حرکت از تجارت صرف به سمت سرمایه گذاری و ایجاد کسب و کار مشترک است.
به گفته وی، عمان در سال های اخیر تلاش کرده است محیط مناسبی را برای جذب سرمایه و فعالیت شرکت های خارجی فراهم کند و مناطق آزاد و ویژه اقتصادی این کشور نیز می توانند فرصت های مناسبی برای فعالیت شرکت های ایرانی ایجاد کنند.
ربیهاوی همچنین بر ضرورت استفاده از برنامه های ویژه برای ورود شرکت های ایرانی به بازار عمان تاکید کرد و افزود: سازمان توسعه تجارت و سایر نهادهای مرتبط تلاش دارند مسیر ورود فعالان اقتصادی به این بازار را تسهیل کنند و در این مسیر، شناخت بازار، بازاریابی، ایجاد ارتباط مستقیم با طرف عمانی و استفاده از ظرفیت مراکز تجاری اهمیت ویژه ای دارد.

یکی از محورهای مهم مطرح شده در این نشست، موضوع سرمایه گذاری ایران در عمان بود. ربیهاوی با اشاره به حجم سرمایه گذاری انجام شده از سوی فعالان ایرانی در این کشور، آن را در مقایسه با ظرفیت های موجود ناچیز دانست و بر ضرورت تغییر رویکرد فعالان اقتصادی تاکید کرد.
وی گفت: اگرچه روابط تجاری ایران و عمان در سال های اخیر توسعه پیدا کرده، اما در حوزه سرمایه گذاری مشترک هنوز با ظرفیت واقعی فاصله زیادی داریم و بخش خصوصی ایران باید از فرصت های موجود در عمان برای ایجاد شرکت، توسعه فعالیت تولیدی، خدماتی و صادراتی و حضور بلندمدت در بازار استفاده کند.
مدیرکل دفتر غرب آسیا سازمان توسعه تجارت ایران افزود: توسعه روابط اقتصادی تنها به افزایش صادرات کالا محدود نمی شود و سرمایه گذاری مشترک، صادرات مجدد، ترانزیت، خدمات فنی و مهندسی و ایجاد زنجیره های تجاری جدید می تواند افق همکاری های دو کشور را گسترده تر کند. در برنامه های توسعه روابط ایران و عمان نیز بر حرکت از تجارت کالا به سمت همکاری های اقتصادی گسترده تر تاکید شده است.
ربیهاوی همچنین با اشاره به برخی امتیازها و ظرفیت های قانونی عمان برای سرمایه گذاران خارجی، بر لزوم آشنایی دقیق فعالان اقتصادی ایرانی با قوانین و سازوکارهای فعالیت در این کشور تاکید کرد.
وی گفت: شرکت های ایرانی برای ورود موفق به بازار عمان باید پیش از هر اقدامی، مطالعات بازار انجام دهند و با قوانین ثبت شرکت، سرمایه گذاری، مالیات، توزیع و صادرات مجدد در این کشور آشنا شوند. ورود بدون شناخت بازار و بدون داشتن شریک یا شبکه توزیع مناسب، نمی تواند به حضور پایدار در عمان منجر شود.
این موضوع در حالی مورد تاکید قرار می گیرد که پیش از این نیز کارشناسان اقتصادی، عمان را به دلیل فضای کسب و کار، مناطق آزاد، زیرساخت های بندری و امکان دسترسی به بازارهای منطقه ای، یکی از گزینه های قابل توجه برای توسعه فعالیت شرکت های ایرانی عنوان کرده اند.
در ادامه این نشست، نقش مرکز تجاری و بازاریابی محصولات و خدمات ایرانی در کشور عمان در تسهیل ارتباط میان شرکت های ایرانی و فعالان اقتصادی عمان مورد توجه قرار گرفت.
این مرکز با هدف کمک به توسعه حضور شرکت های ایرانی در بازار عمان، خدماتی از جمله مشاوره تجاری، تحقیقات بازار، برگزاری جلسات B۲B، جذب و تسهیل سرمایه گذاری، توسعه صادرات و ایجاد ارتباط میان تولیدکنندگان، خریداران و فعالان اقتصادی را دنبال می کند.
حقیقی، رئیس مرکز تجاری و بازاریابی محصولات و خدمات ایرانی در کشور عمان نیز در این نشست بر اهمیت ایجاد ارتباط مستقیم میان شرکت های ایرانی و طرف های عمانی تاکید کرد و گفت: هدف ITCO این است که مسیر حضور شرکت های ایرانی در بازار عمان از مرحله شناخت بازار تا ایجاد ارتباط تجاری و توسعه فعالیت اقتصادی تسهیل شود.
وی افزود: بخش مهمی از مشکلات شرکت ها برای ورود به بازارهای خارجی، نبود اطلاعات دقیق از بازار، نداشتن ارتباط با خریداران و توزیع کنندگان و ناآشنایی با سازوکارهای فعالیت در کشور هدف است و مرکز تجاری می تواند در این زمینه نقش تسهیل گر داشته باشد.
در این نشست همچنین بر ضرورت تغییر رویکرد شرکت های ایرانی در بازار عمان تاکید شد. فعالان حاضر در جلسه معتقد بودند که حضور در بازار عمان نباید صرفا به صادرات مقطعی کالا محدود شود و شرکت های ایرانی باید به سمت ایجاد شبکه فروش، برند سازی، سرمایه گذاری مشترک و حضور مستمر در بازار حرکت کنند.
عمان علاوه بر بازار مصرف داخلی، می تواند برای شرکت های ایرانی در حوزه هایی همچون خدمات فنی و مهندسی، صنایع غذایی، مصالح ساختمانی، تجهیزات صنعتی، گردشگری، فناوری و خدمات تجاری فرصت ایجاد کند. در سال های گذشته نیز توسعه همکاری های ایران و عمان از صادرات و واردات به حوزه هایی مانند سرمایه گذاری مشترک، ترانزیت و خدمات فنی و مهندسی به عنوان یکی از اهداف اصلی روابط اقتصادی دو کشور مطرح شده است.
شهرام خاصی پور، مدیرکل اداره عربی و آفریقایی اتاق بازرگانی ایران، نیز در این نشست بر نقش بخش خصوصی در توسعه مناسبات اقتصادی دو کشور تاکید کرد و گفت: توسعه روابط تجاری با عمان زمانی می تواند به یک همکاری پایدار تبدیل شود که فعالان بخش خصوصی در کنار دستگاه های دولتی، نقش اصلی را در ایجاد ارتباطات تجاری و سرمایه گذاری ایفا کنند.
وی افزود: اتاق بازرگانی و مجموعه های مرتبط باید زمینه آشنایی بیشتر فعالان اقتصادی با بازارهای هدف را فراهم کنند و در این مسیر، برگزاری نشست های تخصصی، جلسات B۲B و ایجاد ارتباط میان شرکت های ایرانی و طرف های خارجی می تواند به کاهش ریسک ورود به بازار کمک کند.
عمان؛ بازار هدفی فراتر از صادرات
طاهرمهر، دبیر میز خلیج فارس نیز با اشاره به اهمیت بازارهای منطقه ای، بر ضرورت تدوین برنامه مشخص برای حضور شرکت های ایرانی در کشورهای حوزه خلیج فارس تاکید کرد.
وی گفت: عمان باید در برنامه توسعه بازار شرکت های ایرانی به عنوان یک بازار هدف و در عین حال یک نقطه اتصال به بازارهای منطقه ای دیده شود و حضور در این کشور نیازمند برنامه ریزی بلندمدت، شناخت دقیق بازار و استفاده از ظرفیت بخش خصوصی است.
برگزاری این نشست در نهایت بر یک محور اصلی متمرکز بود؛ اینکه ظرفیت روابط ایران و عمان صرفا در تجارت کالا خلاصه نمی شود و فرصت های قابل توجهی در حوزه سرمایه گذاری، تولید مشترک، صادرات مجدد، خدمات و توسعه بازار وجود دارد. از این منظر، افزایش حضور مستقیم شرکت های ایرانی و رشد سرمایه گذاری در عمان می تواند یکی از مسیرهای تقویت روابط اقتصادی دو کشور در سال های آینده باشد.