همچنین روشهای نوین ضد آبسازی چوب شامل فناوری نانو، رزین اپوکسی و پوششهای روغنی معرفی شده و نکات مهم نگهداری چوب در فضاهای مرطوب بررسی میشود. این راهنما به شما کمک میکند متناسب با بودجه و نوع پروژه، بهترین انتخاب را داشته باشید.
اگر در حال اجرای پروژه چوبی هستید یا قصد طراحی فضای داخلی یا خارجی دارید، احتمالاً با این مشکل مواجه شدهاید: پس از چند ماه، چوبها باد میکنند، ترک میخورند یا شروع به پوسیدن میکنند. اما دلیل چیست؟ دلیل این مشکل ساده است: ساختار سلولی چوب آب را جذب میکند و بدون محافظت، تغییر ابعاد، قارچ و پوسیدگی اتفاق میافتد. خبر خوب این است که با ورود متریالهای ضد آب و فناوریهای نوین، میتوان این چالش را کنترل کرد. در این مقاله با پنج نوع چوب ضد آب، ویژگیها، روشهای محافظت و کاربردهای هر کدام آشنا میشوید تا بتوانید انتخابی درست و متناسب با پروژه خود داشته باشید.
قبل از بررسی جزئی هر متریال، جدول زیر مقایسهای سریع از نظر قیمت، ماندگاری و ظاهر چوبهای ضد آب ارائه میدهد تا انتخاب سادهتری داشته باشید.
| نوع چوب | میزان مقاومت به آب | مزایا | محدودیتها | کاربردهای رایج | هزینه نسبی |
|---|---|---|---|---|---|
| ترمووود (Thermowood) | بالا | ظاهر طبیعی و گرم، مقاوم در برابر رطوبت و پوسیدگی، بدون مواد شیمیایی | قیمت بالاتر از چوب معمولی، نیاز به روغنکاری دورهای | نما، کفپوش، دکوراسیون داخلی و خارجی | متوسط تا بالا |
| چوب پلاست (WPC) | بسیار بالا (کاملاً ضد آب) | بدون پوسیدگی، نگهداری بسیار کم، طول عمر بالا | ظاهر کمتر طبیعی نسبت به چوب واقعی، قیمت اولیه بالا | تراس، روفگاردن، کفپوش فضای باز | بالا |
| پلایوود ضد آب (Marine/BWP) | متوسط تا بالا | اقتصادیتر، ثبات ابعادی مناسب، در دسترس | دوام کمتر نسبت به WPC و چوب استوایی، نیاز به نگهداری | کابینت آشپزخانه، حمام، پارتیشن فضاهای مرطوب | متوسط |
| چوبهای استوایی طبیعی | بسیار بالا | روغن طبیعی، دوام و مقاومت عالی، ظاهر لوکس | قیمت بالا، نیاز به تأمینکننده معتبر | نما، مبلمان فضای باز، سکوها | بسیار بالا |
چوب طبیعی به دلیل ساختار الیافی و وجود منافذ، بهراحتی رطوبت را جذب میکند. نفوذ آب باعث بادکردگی یا جمعشدگی الیاف میشود که در نهایت میتواند به تغییر شکل، ترکخوردگی و کاهش عمر مفید چوب منجر شود. همچنین محیط مرطوب شرایط رشد قارچها و حشرات چوبخوار را فراهم میکند و استحکام سازه را کاهش میدهد.
هر نوع از چوبهای ضد آب مزایا و محدودیتهای خاص خود را دارد و برای پروژههای مختلف کاربرد متفاوتی ارائه میکند. در ادامه رایجترین انواع چوبهای ضد آب و ویژگیهای آنها را بررسی میکنیم.
ترمووود چوبی است که با حرارت کنترل شده بین ۱۸۰ تا ۲۲۰ درجه سانتیگراد و بدون استفاده از مواد شیمیایی فرآوری میشود. این فرآیند باعث میشود ساختار سلولی چوب مقاومتر شده و کمتر آب را جذب کند، در نتیجه دوام آن در برابر رطوبت و پوسیدگی افزایش مییابد. ترمووود ظاهر طبیعی و گرمی دارد که حس چوب واقعی را منتقل میکند و برای کفپوش، نما و دکوراسیون داخلی و خارجی بسیار مناسب است. با این حال، هزینه آن نسبت به چوب معمولی بالاتر است و لازم است به صورت دورهای با روغن یا سیلر محافظت شود تا کیفیت و زیبایی آن حفظ شود.
چوب پلاست ترکیبی از الیاف چوب و پلاستیک است که با رزین پرس میشود. این متریال کاملاً ضد آب بوده و در برابر ترک، پوسیدگی و شرایط جوی بسیار مقاوم است. طول عمر چوب پلاست بالاست و نیاز به نگهداری مداوم ندارد، بنابراین برای فضاهای باز مانند تراس، روفگاردن و مناطقی که نگهداری منظم دشوار است، گزینهای عالی محسوب میشود. البته هزینه اولیه چوب پلاست بالاتر است و ظاهر آن، با وجود شباهت به چوب، برای برخی افراد به اندازه چوب طبیعی جذاب نیست.
یکی از سوالات پرتکرار خریداران این است که برای نمای ساختمان یا کفپوش کدام بهتر است؟
پیشنهاد میکنیم برای بررسی دقیقتر از چوپکس بخوانید: تفاوت ترموود و چوب پلاست در چیست.
پلایوود ضد آب از تختههای چندلایه ساخته میشود که با چسب پلیاورتان یا رزینهای مقاوم در برابر آب فرآوری شدهاند. این متریال گزینه اقتصادی و قابل قبولی برای محیطهای مرطوب است و ثبات ابعادی مناسبی دارد. با این حال، دوام آن هنوز به اندازه چوب پلاست یا چوبهای استوایی بالا نیست و نیاز به نگهداری دورهای دارد. معمولاً از پلایوود ضد آب برای کفپوش حمام، کابینت آشپزخانه و پارتیشنهای داخلی در فضاهای مرطوب استفاده میشود.
چوبهای استوایی مانند ساج (Teak)، آیپه (Ipe) و سدر (Cedar) به دلیل وجود روغنهای طبیعی در بافت خود، مقاومت بسیار بالایی در برابر رطوبت و پوسیدگی دارند و معمولاً بدون نیاز به فرآوری گسترده مورد استفاده قرار میگیرند. این متریالها برای نمای خارجی، مبلمان فضای باز و سکوها گزینهای با دوام محسوب میشوند؛ با این حال، استفاده از آنها معمولاً با هزینه بالاتری همراه است و انتخاب تأمینکننده معتبر و پایدار نقش مهمی در کیفیت نهایی دارد.
چوب ضد آب را میتوان با روشهای صنعتی و فناوری نانو مقاوم کرد. هر روش ویژگیها و کاربرد خاص خود را دارد و بسته به محیط و نیاز پروژه انتخاب میشود. در این بخش روشهای اصلی ضد آب کردن چوب را بررسی میکنیم:
پوششهای نانو به داخل الیاف چوب نفوذ کرده و بدون تغییر رنگ یا بافت طبیعی، مقاومت بالایی در برابر رطوبت ایجاد میکنند. این روش برای فضاهایی که ظاهر طبیعی چوب اهمیت دارد، گزینهای ایدهآل است و دوام چوب را افزایش میدهد.
اپوکسی روی سطح چوب یک لایه شیشهای و نفوذناپذیر ایجاد میکند که چوب را مانند بدنه کشتی در برابر آب محافظت میکند. این روش برای محیطهای پر رطوبت و فضاهای باز بسیار مناسب است.
این پوششهای سنتی علاوه بر ایجاد جلوه طبیعی و زیبایی، سطح چوب را در برابر رطوبت محافظت میکنند و برای تراسها، آلاچیقها و مبلمان فضای باز مناسباند.
به طور کلی، این روشها برای محافظت طولانیمدت چوب ضد آب در محیطهای مرطوب توصیه میشوند و انتخاب هر کدام به میزان رطوبت محیط، ظاهر مورد انتظار و بودجه پروژه بستگی دارد
چوبهای ضد آب در فضاهایی که رطوبت و شرایط جوی ممکن است باعث آسیب شود، کاربرد زیادی دارند. در ادامه پرکاربردترین موارد را بررسی کنیم:
حتی بهترین چوبهای ضد آب هم بدون مراقبت مناسب نمیتوانند طول عمر و زیبایی خود را حفظ کنند. بازدید دورهای سالانه از سطح چوب، برای شناسایی ترکها، تغییر رنگ یا هر نشانهای از آسیب، بسیار مهم است. تمیز کردن چوب با مواد ملایم و آب ولرم و خودداری از شستوشو با فشار زیاد یا شویندههای قوی، باعث حفظ بافت چوب میشود. برای ترمووود و چوبهای نانو، تجدید پوشش با روغن یا سیلر مخصوص ضروری است تا مقاومت در برابر رطوبت و جلوه طبیعی آن حفظ شود. همچنین، جلوگیری از جمع شدن آب روی سطح و خشک شدن سریع آن از پوسیدگی و تورم چوب جلوگیری میکند. رعایت این نکات ساده اما حیاتی میتواند عمر مفید چوب شما را تا ۳۰–۴۰ درصد افزایش دهد و ظاهر طبیعی و زیبای آن را در طول زمان حفظ کند.
انتخاب چوب مناسب تاثیر زیادی بر دوام و زیبایی پروژه شما دارد و باید با توجه به بودجه، محل استفاده و میزان نگهداری تصمیم گرفته شود. تجربه نشان میدهد برای فضاهای باز که در معرض باران و تابش مستقیم آفتاب هستند، WPC گزینهای مطمئن و کمنیاز به نگهداری است. اگر ظاهر طبیعی چوب برای شما اهمیت دارد و میتوانید مراقبت دورهای داشته باشید، ترمووود بهترین انتخاب خواهد بود. برای پروژههای لوکس و طول عمر بالا، چوبهای استوایی طبیعی انتخاب تخصصی و ماندگاری هستند. همچنین، پلایوود ضد آب یا چوب نانو گزینههای اقتصادی و مقاوم برای کسانی است که به دنبال هزینه مناسب و عملکرد قابل قبول هستند.