انتظار میرود شیخ محمد بن عبدالرحمن آل ثانی، نخستوزیر و وزیر امور خارجه قطر، احتمالاً فردا (پنجشنبه) به تهران سفر کند.
بنا به ادعای پایگاه خبری ایران نوانس این سفر پیشبینیشده در چارچوب تلاشهای مداوم برای کاهش تنشها و تقویت امنیت و ثبات منطقهای و همچنین گفتوگو درباره روابط دوجانبه میان دوحه و تهران انجام میشود.
نخستوزیر قطر دیروز رایزنیهای تلفنی جداگانهای با وزرای امور خارجه ایران و عمان داشت تا درباره آخرین تحولات گفتوگو کرده و زمینه را برای این سفر فراهم کند.
طی دو روز گذشته عاصم منیر، فرمانده ارتش پاکستان و سید بدر البوسعیدی، وزیر خارجه عمان در سفرهایی جداگانه به تهران سفر کردند. بنا به اعلام رسمی وزارت امور خارجه سفر عاصم منیر در چارچوب میانجیگریهای منطقهای برای کاهش تنش میان ایران و آمریکا و سفر بدر البوسعیدی، در چارچوب مذاکرات تعیین مسیرهای جدید تردد از تنگه هرمز بود.
انتظار میرود سفر آل ثانی، جدیدترین اقدام در چارچوب تلاشهای میانجیگرانه سطح بالا توسط بازیگران منطقهای است که برای جلوگیری از تشدید تنشهای روز افزون در منطقه باشد.
این سفرها همزمان با اعلام دور جدید تحریمهای آمریکا علیه ایران در چارچوب کارزار جنگ اقتصادی علیه مردم ایران انجام میشود.
امیرنشین قطر در کنار جمهوری اسلامی پاکستان، دو میانجی محوری برای تفاهمنامه ایران و آمریکا برای پایان جنگ بودند که ۲۸ خرداد ماه سال جاری توسط روسای جمهور ایران و آمریکا امضا شد. در چارچوب این تفاهمنامه مقرر شدهبود که در مقابل توقف کامل جنگ در تمامی جبههها، رفع تحریمهای فروش نفت ایران، رفع کامل محاصره دریایی و آزادسازی داراییهای مسدودشده ایران، تنگه هرمز بازگشایی شود.
با این حال با نقض بندهای این تفاهمنامه توسط آمریکا در تیرماه اجرای آن عملا متوقف شد و دو طرف بار دیگر وارد رویارویی نظامی شدند و تنگه هرمز مجددا مسدود شد.
هر چند درگیریهای نظامی میان ایران و آمریکا در طول هفتههای گذشته تقریبا متوقف شدهاست، اما استمرار محاصره دریایی و نقض بقیه تعهدات آمریکا در تفاهمنامه باعث استمرار انسداد تنگه هرمز شدهاست.
ایران اعلام کردهاست که در صورت بازگشت آمریکا به اجرای کامل تعهداتش در ۱، ۴، ۱۰ و ۱۱ تفاهمنامه اسلامآباد، تنگه هرمز بازگشایی خواهد شد.
با این حال واشنگتن به جای حرکت به سمت تعهداتش، ضمن استمرار محاصره دریایی ایران، دوشنبه شب طیف وسیعی از تحریمهای اقتصادی جدید را علیه کشورهایی که با ایران همکاری کنند اعلام کرد.
این اقدام آمریکا نگرانیها از بازگشت منطقه به جنگ گسترده را افزایش دادهاست.
هر چند مذاکرات ایران و عمان در مورد مسیر جدید تردد در تنگه هرمز با پیشرفتهای ملموسی مواجه شدهاست، اما به گفته اسماعیل بقائی، سخنگوی وزارت امور خارجه جمهوری اسلامی ایران، توافق ایران و عمان برای ایجاد مسیرهای جدید تردد در تنگه هرمز، صرفا شرط لازم برای بازگشایی تنگه است و مادامی که آمریکا به تعهدات خود در تفاهمنامه بازنگردد، تنگه هرمز به روی کشتیرانی گشوده نخواهد شد.
به نظر میرسد میانجیهای قطری و پاکستانی با هدف انتقال دیدگاههای تهران و واشنگتن به یکدیگر و تلاش برای بازگشت دو طرف به میز مذاکره در حال انجام رایزنی هستند.
