نحوه محاسبه مالیات و عوارض شمارهگذاری، عوارض سالانه و مالیات نقلوانتقال انواع خودروهای سبک و سنگین و موتورسیکلتهای تولید داخل یا وارداتی یکی از مواردی است که با توجه به علاقه مردم به خرید و فروش خودرو برایشان نامفهموم و مبهم است. برخی نیز که خودروی وارداتی دارند و آن را سالیان پیش خریداری کرده اند نیز معتقدند مالیاتی که به ماشین شان می خورد بر اساس تورم ایجاد شده است و می گویند قدیم قیمت ماشین آنقدر نبوده که نگران مالیاتش باشند اما الان با مالیات سنگین رو به رو می شوند.
براساس بخشنامه سازمان امور مالیاتی درخصوص اعلام مأخذ محاسبه مالیات و عوارض شمارهگذاری، عوارض سالانه و مالیات نقلوانتقال انواع خودروهای سبک و سنگین و موتورسیکلتهای تولید داخل یا وارداتی موضوع مواد (۲۸)، (۲۹) و (۳۰) قانون مالیات بر ارزشافزوده مصوب سال ۱۴۰۰ و ماده (۱۷) قانون مالیاتهای مستقیم ۱۴۰۰، مالیات خودروها به شکل زیر تعیین میشود:
الف) به استناد ماده (۲۸) قانون مالیات بر ارزشافزوده مصوب سال ۱۴۰۰، شمارهگذاری انواع خودروهای سبک و سنگین و موتورسیکلت، براساس رتبه انرژی آنها که به تایید سازمان ملی استاندارد ایران رسیده است، طبق نرخهای مندرج در جدول موضوع این ماده، مشمول مالیات و عوارض سبز میباشد.
ب) طبق مقررات ماده (۳۰) قانون مارالذکر، نقلوانتقال انواع خودرو و موتورسیکلت بهاستثنای ماشینهای راهسازی، کارگاهی، معدنی، کشاورزی و شناورها، به ترتیب مشمول مالیات نقلوانتقال به میزان یک درصد (۱%) برای خودروهای تولید داخل و دو درصد (۲%) برای خودروهای وارداتی است. مأخذ محاسبه مالیات موضوع این ماده تا ۶ سال پس از سال تولید، سالانه ده درصد (۱۰%) همان مأخذ کاهش مییابد و برای سالهای ششم به بعد، چهل درصد (۴۰%) مأخذ یاد شده است. بهعبارت سادهتر، نقلوانتقالدهندگان انواع خودرو و موتورسیکلت، بهجز موارد استثنای مذکور، درصورتیکه تولید داخل باشند، به پرداخت یک درصد و درصورتیکه وارداتی باشند، به پرداخت دو درصد مأخذ محاسبه مالیات سال تولید، ملزم خواهند شد.
همچنین تا ۶ سال اول ساخت خودرو، سالانه ۱۰ درصد مأخذ محاسبه مالیات تعویض پلاک، کاهش مییابد و از ۶ سال اول تولید به بعد، ۴۰ درصد مأخذ مذکور در جدول مقرر میباشد. درمجموع، ۳ عامل میزان مالیات هنگام نقلوانتقال خودرو را مشخص میکند: ۱- نوع خودرو: هرچه قیمت خودرو بیشتر باشد، طبیعتا باید مالیات بیشتری برای معامله خودرو بپردازید.
این موضوع درباره قیمت خودرو دستدوم هم صادق است. ۲- سال تولید: برای خودروهای مدلبالاتر، مالیات بیشتری تعیین میشود. ۳- داخلی یا خارجی بودن ماشین: مالکان خودروهای وارداتی باید مالیات بیشتری نسبت به مالکان خودروهای داخلی بپردازند.